Wat doet een Privacy Officer? Taken, verantwoordelijkheden en opleiding

Privacy Officer – privacy en AVG in de dagelijkse praktijk

Privacy speelt binnen vrijwel iedere organisatie een rol. Medewerkers werken dagelijks met persoonsgegevens, leveranciers krijgen toegang tot systemen, nieuwe applicaties worden ingevoerd en AI wordt steeds vaker gebruikt. In veel situaties kan een Privacy Officer helpen bij het beantwoorden van privacyvragen. Al deze ontwikkelingen kunnen privacyvragen met zich meebrengen.

De Privacy Officer helpt een organisatie om zorgvuldig met persoonsgegevens om te gaan en de regels uit de AVG toe te passen in de dagelijkse praktijk.

Maar wat doet een Privacy Officer precies? Welke kennis heb je nodig? Wat is het verschil tussen een Privacy Officer en een Functionaris Gegevensbescherming? En hoe kun je je voorbereiden op deze functie?

In deze blog leggen we het uit.

Wat is een Privacy Officer?

Een Privacy Officer (PO) is een privacyprofessional die een organisatie ondersteunt bij de uitvoering van het privacybeleid en de naleving van privacywetgeving. De Privacy Officer vertaalt de AVG naar de dagelijkse praktijk. Denk aan het beantwoorden van privacyvragen, begeleiden van DPIA’s, beoordelen van verwerkersovereenkomsten en ondersteunen bij datalekken. De precieze invulling van de functie verschilt per organisatie. Binnen een grotere organisatie kan een Privacy Officer onderdeel zijn van een privacyteam. In een kleinere organisatie kunnen verschillende privacywerkzaamheden bij één medewerker zijn ondergebracht.

Wat doet een Privacy Officer?

De werkzaamheden van een Privacy Officer zijn breed. Op een werkdag kunnen verschillende privacyvraagstukken voorbijkomen.

Een medewerker meldt bijvoorbeeld dat een e-mail met persoonsgegevens naar de verkeerde ontvanger is gestuurd. Een afdeling wil nieuwe software aanschaffen. HR heeft een vraag over de bewaartermijn van personeelsgegevens. Een leverancier stuurt een nieuwe verwerkersovereenkomst. Een team wil generatieve AI gebruiken.

De Privacy Officer helpt om deze situaties te beoordelen en bepaalt samen met de betrokken collega’s welke vervolgstappen nodig zijn.

Veelvoorkomende taken van een Privacy Officer zijn:

  • adviseren over de AVG en privacyvraagstukken;
  • bijhouden van het verwerkingsregister;
  • begeleiden of uitvoeren van DPIA’s;
  • beoordelen van verwerkersovereenkomsten;
  • ondersteunen bij datalekken;
  • behandelen van privacyverzoeken van betrokkenen;
  • adviseren over bewaartermijnen;
  • beoordelen van nieuwe systemen en processen;
  • ondersteunen bij het opstellen en uitvoeren van privacybeleid;
  • adviseren over privacy bij het gebruik van AI;
  • vergroten van privacybewustzijn binnen de organisatie.

Welke taken precies bij de Privacy Officer liggen, hangt af van de inrichting en omvang van de organisatie.

Welke kennis heb je nodig?

Als Privacy Officer moet je de AVG goed kennen en weten hoe de organisatie werkt. Zo kun je privacyvragen beoordelen en adviezen geven die aansluiten bij de dagelijkse praktijk. Belangrijke onderwerpen zijn onder andere persoonsgegevens, grondslagen, doelbinding, bewaartermijnen, rechten van betrokkenen, datalekken, DPIA’s, verwerkersovereenkomsten en internationale doorgifte van persoonsgegevens.

Ook basiskennis van informatiebeveiliging is waardevol.

Privacy en informatiebeveiliging komen namelijk regelmatig samen. Denk aan toegangsrechten, autorisaties, het veilig delen van persoonsgegevens en beveiligingsmaatregelen bij leveranciers. Daarnaast krijgt AI een steeds grotere plaats binnen het werk van privacyprofessionals. Een Privacy Officer moet daarom ook vragen kunnen stellen over het gebruik van persoonsgegevens in AI-toepassingen.

Privacy Officer en Functionaris Gegevensbescherming: wat is het verschil?

De Privacy Officer en Functionaris Gegevensbescherming (FG) werken regelmatig samen. Hun positie en werkzaamheden verschillen wel veel van elkaar. Een Privacy Officer houdt zich doorgaans bezig met de praktische uitvoering van privacy binnen de organisatie. De Privacy Officer adviseert, ondersteunt processen en helpt privacybeleid uit te voeren.

De Functionaris Gegevensbescherming heeft een wettelijk geregelde onafhankelijke positie. De FG informeert en adviseert en houdt toezicht op de naleving van de AVG.

Een Privacy Officer kan bijvoorbeeld helpen bij het uitvoeren van een DPIA. De FG kan vervolgens vanuit de eigen rol adviseren over de DPIA en toezicht houden op de wijze waarop de organisatie haar verplichtingen uitvoert. Een duidelijke taakverdeling helpt beide professionals om hun rol goed te vervullen.

Rol bij een DPIA?

Een Data Protection Impact Assessment (DPIA) is een belangrijk instrument om privacyrisico’s vooraf in kaart te brengen. Een Privacy Officer kan een belangrijke rol spelen bij de voorbereiding en uitvoering van een DPIA. De Privacy Officer verzamelt bijvoorbeeld informatie over de verwerking, brengt betrokken partijen bij elkaar en helpt bij het beschrijven en beoordelen van privacyrisico’s. Daarbij komen praktische vragen aan bod. Welke persoonsgegevens worden verwerkt? Waarom zijn deze gegevens nodig? Wie heeft toegang? Hoe lang worden de gegevens bewaard? Welke leveranciers zijn betrokken? Welke risico’s bestaan voor de betrokken personen? En welke maatregelen kunnen deze risico’s verkleinen? Een DPIA vraagt daardoor om kennis van de AVG én om inzicht in processen en risico’s.

Wat doet een Privacy Officer bij een datalek?

Ook bij een mogelijk datalek kan de Privacy Officer een belangrijke rol hebben. Een verloren laptop, verkeerd geadresseerde e-mail of onbevoegde toegang tot persoonsgegevens kan aanleiding zijn om een incident verder te onderzoeken. De Privacy Officer kan helpen om vast te stellen wat er is gebeurd, welke persoonsgegevens betrokken zijn en wat de mogelijke gevolgen voor betrokkenen zijn. Vervolgens moet worden beoordeeld welke acties nodig zijn en of het datalek gemeld moet worden. Fouten en incidenten zijn niet altijd volledig te voorkomen. Snel en zorgvuldig handelen kan de gevolgen wel beperken.

Privacy Officer en informatiebeveiliging

Privacy en informatiebeveiliging raken elkaar op veel punten. Een Privacy Officer krijgt bijvoorbeeld te maken met vragen over toegangsrechten, wachtwoorden, autorisaties, logging, gegevensuitwisseling en beveiliging bij leveranciers. Samenwerking met ICT en informatiebeveiliging is daarom belangrijk. Afhankelijk van de organisatie werkt een Privacy Officer bijvoorbeeld samen met een Security Officer, CISO of andere ICT-professionals. De Privacy Officer hoeft daarvoor geen technisch specialist te zijn. Voldoende kennis van informatiebeveiliging helpt om risico’s te herkennen en gerichte vragen te stellen.

Welke rol heeft de Privacy Officer bij AI?

Het gebruik van kunstmatige intelligentie (AI) zorgt voor nieuwe privacyvraagstukken. Medewerkers gebruiken bijvoorbeeld generatieve AI om teksten samen te vatten, documenten op te stellen of informatie te analyseren. Daarbij kan de vraag ontstaan welke informatie in een AI-tool mag worden ingevoerd. Voor een Privacy Officer zijn onder andere de volgende vragen relevant: worden persoonsgegevens verwerkt, wat gebeurt er met ingevoerde gegevens, waar worden gegevens verwerkt en opgeslagen, hoe lang worden ze bewaard en welke afspraken zijn met de leverancier gemaakt? Ook kan beoordeeld moeten worden of een DPIA nodig is. De Privacy Officer helpt zo om privacy vanaf het begin mee te nemen bij het verantwoord inzetten van AI.

Welke vaardigheden zijn belangrijk voor deze functie?

Een Privacy Officer werkt veel met mensen. Goede communicatie is daarom een belangrijk onderdeel van de functie. Je moet ingewikkelde privacyregels begrijpelijk kunnen uitleggen aan collega’s die dagelijks met heel andere onderwerpen bezig zijn. Ook moet je vragen durven stellen. Waarom zijn deze persoonsgegevens nodig? Wie heeft toegang? Waarom worden gegevens zo lang bewaard? Welke afspraken zijn met de leverancier gemaakt? Daarnaast zijn analytisch vermogen, zorgvuldig werken en het kunnen herkennen en beoordelen van risico’s belangrijk.

Waarom is een praktische opleiding Privacy Officer zo belangrijk?

Wie als Privacy Officer gaat werken, krijgt te maken met uiteenlopende privacyvraagstukken. Een goede opleiding helpt om daarvoor een stevige kennisbasis en praktische vaardigheden op te bouwen.

Tijdens een opleiding Privacy Officer leer je bijvoorbeeld hoe je een privacyvraagstuk analyseert, een DPIA begeleidt, een verwerkersovereenkomst beoordeelt en een mogelijk datalek behandelt.

Ook leer je hoe verschillende onderwerpen met elkaar samenhangen.

Bij de aanschaf van een nieuwe applicatie kunnen bijvoorbeeld de grondslag, verwerkersovereenkomst, beveiliging, bewaartermijnen, autorisaties en een mogelijke DPIA allemaal aandacht vragen. Door met dit soort situaties te oefenen, leer je de AVG praktisch toe te passen.

Wat is de meerwaarde van een klassikale opleiding?

Klassikaal leren geeft ruimte om privacyvraagstukken gezamenlijk te onderzoeken. Een casus heeft in de praktijk namelijk vaak meerdere kanten. Tijdens een klassikale opleiding kun je vragen stellen, verschillende mogelijkheden bespreken en leren van situaties die andere deelnemers binnen hun organisatie tegenkomen.

Tijdens onze klassikale opleiding Privacy Officer van AVG-trainingen leer je daarom vooral hoe je jouw kennis toepast in de dagelijkse praktijk.

De opleiding combineert inhoudelijke kennis met praktijkgerichte opdrachten en casussen. Onderwerpen zoals de AVG, DPIA’s, datalekken, verwerkersovereenkomsten, informatiebeveiliging en AI worden vanuit de dagelijkse werkzaamheden van een Privacy Officer behandeld. Zo ontwikkel je de kennis en vaardigheden die je nodig hebt om privacyvraagstukken binnen een organisatie professioneel aan te pakken.

Aan de slag als Privacy Officer

De Privacy Officer vormt een belangrijke schakel tussen privacywetgeving en de dagelijkse praktijk.

Met kennis van de AVG, inzicht in bedrijfsprocessen en praktische vaardigheden help je de organisatie om privacyrisico’s te herkennen en zorgvuldig met persoonsgegevens om te gaan.

 

Veelgestelde vragen

Wat doet een Privacy Officer?

Een Privacy Officer ondersteunt een organisatie bij de praktische uitvoering van privacy en de AVG. Werkzaamheden kunnen bestaan uit het beantwoorden van privacyvragen, begeleiden van DPIA's, beoordelen van verwerkersovereenkomsten, ondersteunen bij datalekken en adviseren over nieuwe systemen en AI.

Is een Privacy Officer verplicht?

De AVG kent geen algemene verplichting om een Privacy Officer aan te stellen. Organisaties kunnen zelf bepalen hoe zij privacywerkzaamheden organiseren. Voor een Functionaris Gegevensbescherming gelden onder bepaalde omstandigheden wel wettelijke verplichtingen.

Wat is het verschil tussen een Privacy Officer en een FG?

Een Privacy Officer richt zich doorgaans op de praktische uitvoering en ondersteuning van privacy binnen de organisatie. De Functionaris Gegevensbescherming heeft een wettelijk geregelde onafhankelijke positie en houdt onder andere toezicht op de naleving van de AVG.

Kan een Privacy Officer een DPIA uitvoeren?

Een Privacy Officer kan een organisatie ondersteunen bij het voorbereiden, begeleiden en uitvoeren van een DPIA. De precieze taakverdeling hangt af van de organisatie. Wanneer een FG is aangesteld, moet er rekening worden gehouden met diens wettelijke adviserende en toezichthoudende rol.

Welke opleiding heb je nodig om Privacy Officer te worden?

De AVG schrijft geen specifieke opleiding voor de functie Privacy Officer voor. Een praktijkgerichte privacyopleiding kan helpen om kennis op te bouwen over onder andere de AVG, DPIA's, datalekken, verwerkersovereenkomsten, informatiebeveiliging en AI en deze kennis te leren toepassen.

Welke vaardigheden heeft een Privacy Officer nodig?

Een Privacy Officer heeft onder andere juridische basiskennis, analytisch vermogen, communicatieve vaardigheden en inzicht in bedrijfsprocessen nodig. Ook kennis van informatiebeveiliging en actuele ontwikkelingen rond AI is waardevol.

Wat leer je tijdens een opleiding Privacy Officer?

Tijdens een opleiding Privacy Officer leer je privacyregels toepassen op praktijksituaties. Onderwerpen kunnen onder andere de AVG, DPIA's, datalekken, verwerkersovereenkomsten, rechten van betrokkenen, informatiebeveiliging, privacybeleid en AI omvatten.

Voor wie is een opleiding Privacy Officer geschikt?

Een opleiding Privacy Officer is geschikt voor professionals die privacywerkzaamheden gaan uitvoeren, startende Privacy Officers en medewerkers die vanuit bijvoorbeeld compliance, juridische zaken, informatiebeveiliging of kwaliteitsmanagement regelmatig met privacyvraagstukken te maken hebben.

Disclaimer

AVG-trainingen besteedt grote zorg aan de inhoud van haar artikelen, blogs en informatiegidsen. Ondanks deze zorgvuldigheid kunnen onjuistheden of onvolledigheden voorkomen. Wet- en regelgeving, normen en richtlijnen kunnen wijzigen. Aan de inhoud van deze publicatie kunnen daarom geen rechten worden ontleend. Raadpleeg bij specifieke vraagstukken altijd de meest actuele bronnen of een deskundige adviseur.

Deel dit artikel via:

Gerelateerde artikelen